Екінші нарыққа қандай банктер мен бағдарламалар ипотека береді
«7-20-25» жаппай бағдарламасы құрылыс салушыдан сатылатын жаңа үйге ғана арналған - бұл бағдарлама бойынша екінші нарықтағы тұрғын үйді сатып алу мүмкін емес. «Наурыз» бағдарламасы да жаңа үйлерге бағытталған (Отбасы банктің деректері бойынша «Наурыз 2026» бағдарламасы аясында екінші нарық тек моноқалалар мен ауылдарда рұқсат етіледі, ал Алматы үшін ол іс жүзінде жабық). Сондықтан қаладағы екінші нарықтағы тұрғын үй стандартты банктік бағдарламалар арқылы немесе Отбасы банктің жинақ жүйесі арқылы сатып алынады.
Қай бағдарламалар бойынша екінші нарықтан пәтер сатып алуға болады
| Бағдарлама / банк | Алматыдағы екінші нарық | Мөлшерлеме (krisha.kz деректері бойынша, 2026) |
|---|---|---|
| Банктердің стандартты ипотекасы (Halyk, БЦК, Нурбанк, Altyn, Forte) | иә | ≈ жылдық 20-24% |
| Отбасы банк - тұрғын үй құрылыс жинақ жүйесі (ТҚЖЖ) | иә | 3,5-7,5% (50% жинақталғаннан кейін) |
| Отбасы «Ұмай» (әйелдерге арналған) | иә, ТҚЖЖ ережелері бойынша | ТҚЖЖ шарттары бойынша |
| «7-20-25» | жоқ (тек дайын жаңа үй) | 7% |
| «Наурыз 2026» | тек моноқалалар мен ауылдар, Алматы емес | 7% және 9% |
Екінші нарықпен жұмыс істейтін банктердің саны азайып келеді - көпшілігі құрылыс салушылармен серіктестік бағдарламаларға ауысуда, сондықтан мәміле жасамас бұрын ұсыныстар тізімін қайта тексеріп алыңыз.
Пәтерге кепілдік ретінде қойылатын талаптар
- Салынған жылы - әдетте 1960-1976 жылдан ерте болмауы керек; кейбір бағдарламалар бойынша бұл межелі жыл жоғарырақ қойылады.
- Қабырға материалы - кірпіш, панель, монолит; қаңқалы-қамысты және саманды үйлер әдетте қатарға кірмейді.
- Қабат саны мен жағдайы - көбінесе 5 қабаттан бастап; үй апатты немесе бұзуға арналған болмауы тиіс.
- Заңдық тазалығы - кепілде тұрмаған, тыйым салынбаған, заңсыз қайта жоспарланбаған және қарызы жоқ болуы керек.
- Орналасуы - қала және оған жақын маңдағы елді мекендер.
Өтінім бергенге дейін пәтер мен құжаттарды тексеріп алған жөн - бұл туралы «Сатып алу алдында пәтерді қалай тексеру керек» атты арнайы гайдымызда толық айтылған.
Бастапқы жарна
Қайталама нарық бойынша стандартты жарна - 20%-дан бастап (krisha.kz деректері бойынша); кепілге берілетін кейбір бағдарламалар бойынша 30%-ға дейін талап етіледі. Отбасы банкінде қарыз ЖСШ депозитінде шамамен 50% жинақталғаннан кейін беріледі. Жарнаны меншікті қаражат есебінен жабуға болады, ал шарттарға сәйкес келген жағдайда - ЕНПФ-тен алынатын зейнетақы жинақтары немесе тұрғын үй төлемдері есебінен де жабуға болады.
Қайталама нарыққа арналған ипотека жаңа үйге арналған ипотекадан немен ерекшеленеді
- Бағалау міндетті түрде жүргізіледі: банк бағалау құнынан бастап несие береді; егер бағалау құны баға деңгейінен төмен болса - айырмашылықты қарыз алушы өз есебінен төлейді (толығырақ «Ипотекаға арналған пәтерді бағалау» гайдынан қараңыз).
- Кепілді сақтандыру: қайталама нарықта әдетте объектіні сақтандыру талап етіледі, кейде қарыз алушының өмірін сақтандыру да қажет болады - бұл қосымша жыл сайынғы шығын болып табылады.
- Көшіп келу жылдамдығы: тіркеуден өткен соң бірден көшіп келуге болады, бірақ банк заңды тарихты мұқият тексереді.
- Мөлшерлеме: жаңа үй көбінесе жеңілдікті 7-9% мөлшерлемемен, ал қайталама нарық - нарықтық шамамен 20-24% мөлшерлемемен беріледі.
Екінші нарықтағы пәтерге ипотеканы қалай рәсімдеу керек: кезең-кезеңімен
- 1Бюджетті бағалаңыз: төлем әдетте табыстың 45-50%-ынан аспауы тиіс, сонымен қатар бастапқы жарна мен рәсімдеуге арналған қаражат қоры қажет.
- 2Бір немесе бірнеше банкке алдын ала өтінім беріңіз.
- 3Банктің талаптарына сай пәтер таңдаңыз (салыну жылы, құрылыс материалы, кепілде жоқтығы).
- 4Банк аккредиттеген бағалаушыдан пәтерге баға жасатыңыз.
- 5Қарыз алушыға және пәтерге қатысты құжаттарды жинаңыз.
- 6Кепіл сақтандыруын (қажет болса, өмірді сақтандыруды да) рәсімдеңіз.
- 7Ипотека және алып-сату шарттарына қол қойыңыз, мәмілені және кепілді тіркеңіз.
- 8Кілттерді алыңыз - екінші нарық тұрғын үйіне бірден қоныстануға болады.